در يك مطالعه، محققان حدود 4800 كارمند را در طي يك دوره 10 ساله بررسي كردند. در ابتداي مطالعه، از آنها خواسته شد ميزان استرس محيط كارشان را طي پرسشنامه ي استانداردي، توصيف و درجهبندي كنند و به سلامت و احساس رضايت از زندگيشان هم، به وسيله يك نمره، امتياز بدهند. بعد از 10 سال، مجددا اين پرسشنامهها و سوالات در اختيار آنها قرار داده شد.
بر اساس پاسخهاي كارمندان، آنها به چهار گروه تقسيم شدند:
گروه اول آنهايي بودند كه هم در ابتداي مطالعه استرس زياد در محيط كارشان داشتند و هم در پايان آن.
يك گروه، افرادي كه در هر دو نوبت استرس كمي داشتند.
گروه سوم شامل كساني ميشد كه در ابتداي مطالعه، استرس كم و در نوبت بعد استرس بالايي داشتند.
گروه چهارم به افرادي اختصاص داشت كه
در نوبت اول استرس بالا و در نوبت دوم، استرس كمي داشتند.
بررسي نتايج نشان داد گروه چهارم،
احتمال كمتري براي ابتلا به افسردگي داشتند ( 8 درصد در مقابل 4 درصد) . همچنين
مشخص شد آنهايي كه در ابتداي مطالعه استرس كمتري داشتند و نيز سلامت خود را خوب و
كافي ارزيابي كرده بودند، وقتي به مشاغل پراسترس برده شدند، نتوانسته بودند دوام
بياورند و افسرده شده بودند.
ارتباط فضاي محيط كار، با جنبههاي
مختلف سلامت جسماني و رواني كارمند، كه ميتوان آن را به طور كلي "سلامت شغلي"
ناميد، موضوعي است كه از سالها قبل ذهن متخصصان بهداشتي و نيز مديران اقتصادي را
به خود مشغول كرده است.
به همين جهت متخصصان بهداشتي تلاش دارند تا با بررسي مشاغل گوناگون و محيطهايي كه هر كارمند تجربه ميكند، به نتايجي برسند كه با عمل به آنها بتوان اميدوار بود كه ميزان عوامل زيانآور محيط كار به حداقل برسد. حتي اگر تنها استرسهاي محيط كار را در نظر بگيريم، متوجه حجم عظيمي از بيماريهايي ميشويم كه تحقيقات نشان دادهاند با اين استرس مكرر و طولانيمدت، رابطه دارند.
به عنوان مثال در مطالعهاي مشخص شد
كه ارتقاي شغلي ميتواند به طور متوسط تا 10 درصد كيفيت زندگي و سلامت فرد را پايين
بياورد.
مطالعه ديگر، به نقش استرسهاي شغلي
در بيماريهاي جسمي پرداخته است. در اين مطالعه، كه نمونهاي از مطالعات ديگر از
اين نوع به شمار ميرود، در سال 2006 در نشريه پزشكي روانتني منتشر شد. در اين
مطالعه مشخص شد كه خستگي مفرط شغلي، ميتواند با افزايش عوامل خطري مانند افزايش
شاخص توده بدني، كشيدن سيگار و فقدان تحرك بدني، زمينه را براي ابتلا به بيماري
هايي مانند ديابت و قلبي فراهم كند.
8 شغل استرس زا
در هر شغلي كه باشيد، استرس را تجربه
خواهيد كرد. اگر با صفي بي پايان از مشتري مواجه باشيد، يا تقاضاي لازم الاجرا و
... ، استرس را لمس خواهيد كرد و اين تنها بخشي از زندگي روزمره
است.
طبق گفته انستيتو ملي سلامت و امنيت شغلي، استرس شغلي از مواردي نشات مي گيرد كه اهم آنها عبارتند از :
1- ساعت كاري طولاني و بدون وقفه
2- كار كردن بدون دخالت در روند تصميم گيري ها
3- عدم امنيت شغلي و تغييرات متناوب
4- خطر جسمي
بعضي از مشاغل پر استرس تر از بقيه اند. البته نمي توان گفت كه اين مشاغل بد هستند، بلكه نيازمند افرادي مي باشند كه داراي توانايي لازم و كافي براي تحمل استرس هستند.
اين مشاغل عبارتند از :
1- خرده فروشي: افراد در اين حرفه
بايد بتوانند مشتري ها را متقاعد خريد و پرداخت پول كنند و اين در حالي است كه اغلب
مشتري ها قصد خريد و پرداخت پول ندارند و اگر هم، چنين نيتي داشته باشند، فروشگاه
هاي بي شماري براي خريد وجود دارند. بنابراين اين افراد بايد بتوانند كيفيت كالاي
خود را به مشتري ثابت كنند. حتي اگر اين شغل استرس زا در نظر گرفته نشود، با اين
حال مزد خرده فروشي دقيقا مطابق قدرت و مقدار فروش است.
2- پزشكان و پرستاران: اين مشاغل چون
اغلب با مرگ و زندگي افراد سر و كار دارند مسلما استرس زيادي را متحمل مي شوند. به
علاوه آن ها بايد بتوانند انواع بيماري ها و علائم شان را با دانش پزشكي خود تطبيق
داده و درماني موثر را براي بيمار تجويز كنند. پزشكان و پرستاراني كه در بيمارستان
ها و كلينيك ها كار مي كنند، ساعت آزاد كمتري داشته و حتي در روزهاي تعطيل نيز بايد
پاسخگوي مراجعات اورژانسي باشند. اخيرا نيز با انبوهي از دادخواست هاي تخلفات پزشكي
درگير مي باشند.
3- حسابداري: سر و كله زدن با انبوهي
از ارقام و اعداد به هم فشرده، براي بر هم زدن تراز ديد كافي است.اين افراد نه تنها
با امور مالي مشتريان درگير هستند، بلكه بايد انبوهي از قوانين و فرمول هاي
حسابداري را كه هر سال تغيير مي كند، به خاطر بسپارند. به علاوه از اين افراد
انتظار مي رود كه با انواع جديد ترفندها در اين حوزه آشنا باشند.
4- معلمان: معلمان در هر سه مقطع
تحصيلي ابتدايي، راهنمايي و دبيرستان با انبوهي از دانش آموزان با خلق و خو، تربيت
و استعداد مختلف سر و كار دارند. از همه بدتر اين كه والديني كه هنوز فرزند خود را
نشناخته اند، از معلم انتظار دارند كه ضمن تعليم دروس، تربيت را نيز به فرزندشان
آموزش دهد و اگر فرزند آن ها در دروس ضعيف است، معلم را سرزنش مي
كنند.
5 - آتش نشاني: آتش نشانان كه آماده
دريافت گزارشات تلفني هستند، بايد بتوانند براي كمك هاي اورژانسي با هر درجه اي از
وخامت- از يك تصادف اتومبيل ساده تا انفجار مهيب- پاسخگو باشند. از همه بدتر اين كه
در اغلب مواقع آنها با آتش سر و كار دارند و اين موضوع به اندازه كافي استرس زا
است.
6- كشاورزان: اين مشاغل بايد حتي
ثانيه اي، توجه خود را از محصول دريغ نكنند. اين افراد از هنگام طلوع آفتاب تا
مغرب، با انبوهي از فعاليت هاي بدني سنگين مواجه هستند. به علاوه بلاياي طبيعي غير
قابل كنترل نظير سيل، آتش سوزي يا خشكسالي مي تواند ماه ها تلاش آنها را نابود
كند.
7- كارگران مونتاژ خودرو: صنعت خودرو
اغلب متغير و ناپايدار است و اين به دليل تغيير زود به زود سليقه مشتريان است كه يك
زمان اتومبيل دو در را مي پسندد و يك زمان اتومبيل اسپرت. به علاوه اتومبيلي كه
خريدار بابت آن هزينه هاي هنگفت مي پردازد، بايد از امنيت كافي براي طي كردن
كيلومترها مسافت برخوردار باشد.
8- دلالان سهام: رقابت در اين شغل بالا است. به علاوه به دليل نوسان زود به زود در امور سرمايه، اين افراد هر لحظه بايد آمادگي شكست را داشته باشند. شغلي وابسته به ترحم بازار بورس و سهام، ارمغاني جز استرس را براي رقيبان اين ميدان كارزار به همراه نخواهد داشت.
